تسلیم شو!
«تو هیچی نیستی، تسلیم شو، دووم نمیاری….».
این جملهها هنگام تجربهی بازی هلبلید مدام در گوشتان زمزمه میشوند. استفاده از هدفون باعث میشود این صداها به نجواهای درونی خودتان شباهت پیدا کنند.
در ابتدا، شاید بپرسید: «چرا باید چنین صداهای آزاردهندهای را بشنوم؟» اما با گذشت زمان متوجه میشوید که این صداها در مبارزهها به کمکتان میآیند. به جای دیدن یک فلش قرمز هنگام ضربه خوردن، فریادی هشداردهنده میشنوید: «مراقب پشتت باش!»
در اواخر بازی، ناگهان درمییابید که تمام هیولاها و صداهایی که میدیدید و میشنیدید، تنها توهمات ذهن سنوئا بودند. بازی هلبلید: ایثار سنوئا تلاش میکند ذهن فردی مبتلا به روانپریشی را بازسازی کند و این کار را به بهترین شکل انجام میدهد.

تأثیر بازی بر ذهن
پس از تجربهی هلبلید و تماشای مستند ساخت آن، با وجود سالها تجربهی بازی، دیدگاهم تغییر کرد.
آیا میتوان از بازیها برای آموزش، ایجاد همدلی و حتی درمان استفاده کرد؟ پاسخ مثبت است. سبکی به نام «بازیهای جدی» یا «بازی برای تغییر» وجود دارد که چنین هدفی را دنبال میکند.
فرآیند ساخت هلبلید
شرکت نینجا تئوری در طول ساخت این بازی، از متخصصان روانشناسی کمک گرفت تا بازیکن بتواند احساسات یک فرد مبتلا به روانپریشی را تجربه کند. آنها تم سلتیک را انتخاب کردند و از یک دستگاه ضبط صدای سهبعدی برای شبیهسازی صداهای درونی سنوئا استفاده کردند. دو گوینده در دو سمت این دستگاه قرار گرفتند و هر یک صدایی را در گوش چپ و راست پخش کردند. نتیجهی این کار، تجربهای کاملاً واقعگرایانه از شنیدن صداهای ذهنی شد.


بازی برای درمان؟
بازیها حتی در حالت سرگرمی نیز فوایدی دارند. برای مثال، تحقیقات دانشگاه ژنو نشان داده که بازیکنان شوتر اولشخص، رانندگان بهتری میشوند. اما فراتر از این، برخی بازیها برای درمان طراحی شدهاند.
بازی Endeavor، اولین بازی تأییدشده توسط سازمان غذا و داروی آمریکا، تأثیر مثبتی بر افراد مبتلا به ADHD دارد. اما کاربردهای درمانی بازیها گستردهتر از این است. از کاهش افسردگی و جلوگیری از خودکشی گرفته تا کمک به مبتلایان به وسواس فکری. برخی بازیها به آموزش کودکان دربارهی خطرات احتمالی و مقابله با کودکآزاری کمک میکنند. بازیهایی مانند That Dragon, Cancer شرایط خانوادهای را نشان میدهند که با سرطان دستوپنجه نرم میکنند. همچنین، برخی بازیها به درک بهتر بیماران مبتلا به زوال عقل کمک میکنند. تاریخ و رویدادهای مهم نیز میتوانند از طریق بازیهای تعاملی به شیوهای جذابتر آموزش داده شوند.


«بازیها فقط برای جوانان هستند»
برخی تصور میکنند بازیها مختص نسل جوان هستند. اما تحقیقات منتشرشده در مجله نیچر نشان میدهد که بازیهای ویدیویی میتوانند زندگی سالمندان را نیز بهبود ببخشند. مطالعهای روی ۱۰۸ تحقیق با بیش از ۱۵,۹۰۰ شرکتکننده ثابت کرده که این بازیها حافظه را تقویت، تمرکز را افزایش، تعادل را بهبود و احساس تنهایی را کاهش میدهند. بازیهایی مانند Wii Fit و Kinect Sports سالمندان را به فعالیت فیزیکی تشویق میکنند. بازیهای فکری مانند Memory Matters نیز به تقویت حافظه و کمک به بیماران مبتلا به زوال عقل میپردازند.
بازیهای بیننسلی که سالمندان را با نوههایشان همراه میکنند، انزوا را کاهش داده و شادی را افزایش میدهند. آیندهی این حوزه به سمت تعاملات بیننسلی و بازیهای واقعیت مجازی پیش میرود که میتواند دنیای سالمندان را جذابتر کند.


واقعیت مجازی و واقعیت افزوده
بازیهای واقعیت مجازی فراتر از یک سرگرمی ساده هستند. تحقیقات نشان دادهاند که این فناوری میتواند زندگی بسیاری از افراد را تغییر دهد:
- بیماران مبتلا به درد مزمن هنگام ورود به دنیای مجازی، دردشان را کمتر احساس میکنند (PLOS ONE).
- واقعیت مجازی، فرآیند توانبخشی بیماران سکته مغزی را جذابتر و مؤثرتر کرده است (PMC).
- درمان فوبیا و اضطراب با استفاده از مواجههی تدریجی در محیطی امن و کنترلشده امکانپذیر شده است (Frontiers in Psychology).
- کهنهسربازان مبتلا به PTSD میتوانند با استفاده از واقعیت مجازی خاطرات تلخ خود را پردازش کنند (Oxford Academic).
- دانشجویان پزشکی بدون هیچ خطری میتوانند عملهای جراحی را در واقعیت مجازی تمرین کنند (JMIR).
- این فناوری حتی در درمان آلزایمر و زوال عقل نیز تأثیر مثبتی داشته است (aixr).
- سالمندانی که تحرک کمتری دارند، میتوانند از VR برای ورزش، سفر و تعامل با دوستان خود استفاده کنند (PMC).
- برخی تحقیقات نشان دادهاند که واقعیت مجازی میتواند استرس و اضطراب را کاهش دهد (Springer).


پتانسیل بیپایان
همانطور که دیدید، بازیها و بهویژه بازیهای جدی با بهرهگیری از تکنولوژیهایی مانند VR و AR، میتوانند تأثیر شگرفی بر درمان و آموزش داشته باشند. اما چرا این مقاله با هلبلید آغاز شد؟
مشکل اصلی بازیهای جدی این است که معمولاً سرگرمکننده نیستند. اما هلبلید بهطرز هوشمندانهای سرگرمی را با یک بازی جدی ترکیب کرد و تجربهای ماندگار به بازیکنان ارائه داد. شاید زمان آن رسیده باشد که بازیها تنها برای تفریح نباشند و اهداف جدیتری را دنبال کنند.
اگر این موضوعات برای شما جذاب هستند، نظرات خود را با ما به اشتراک بگذارید. دوست دارید دربارهی چه نوع بازیهایی بیشتر بدانید؟ مثلاً بازیهای مخصوص وسواس فکری، افسردگی یا سایر مشکلات ذهنی؟
- نویسنده مهمانhttps://isotope.group/author/guestwriter/
- نویسنده مهمانhttps://isotope.group/author/guestwriter/
- نویسنده مهمانhttps://isotope.group/author/guestwriter/
- نویسنده مهمانhttps://isotope.group/author/guestwriter/