نبرد با خود: بازی و ذهن

بازی Hellblade: Senua’s Sacrifice تجربه‌ای منحصر‌به‌فرد از روانپریشی را با صداهای درونی و توهمات ذهنی ارائه می‌دهد. این بازی نشان می‌دهد که چطور گیم‌ها می‌توانند همدلی و درک بهتری از اختلالات روانی ایجاد کنند. بازی‌های جدی فقط برای سرگرمی نیستند. از درمان ADHD با Endeavor گرفته تا کمک به کاهش افسردگی و اضطراب. تحقیقات نشان می‌دهند که حتی سالمندان هم از بازی‌ها برای بهبود حافظه، تمرکز و تعادل سود می‌برند. فناوری VR و AR در درمان PTSD، فوبیا، سکته مغزی و حتی آلزایمر مؤثر بوده‌اند. بازی‌ها دیگر فقط یک تفریح نیستند، بلکه ابزاری قدرتمند برای تغییر و درمان‌اند.

۱۷ بهمن, ۱۴۰۳
بدون نظر

تسلیم شو!

«تو هیچی نیستی، تسلیم شو، دووم نمیاری….».

این جمله‌ها هنگام تجربه‌ی بازی هلبلید مدام در گوشتان زمزمه می‌شوند. استفاده از هدفون باعث می‌شود این صداها به نجواهای درونی خودتان شباهت پیدا کنند.

در ابتدا، شاید بپرسید: «چرا باید چنین صداهای آزاردهنده‌ای را بشنوم؟» اما با گذشت زمان متوجه می‌شوید که این صداها در مبارزه‌ها به کمکتان می‌آیند. به جای دیدن یک فلش قرمز هنگام ضربه خوردن، فریادی هشداردهنده می‌شنوید: «مراقب پشتت باش!»

در اواخر بازی، ناگهان درمی‌یابید که تمام هیولاها و صداهایی که می‌دیدید و می‌شنیدید، تنها توهمات ذهن سنوئا بودند. بازی هلبلید: ایثار سنوئا تلاش می‌کند ذهن فردی مبتلا به روانپریشی را بازسازی کند و این کار را به بهترین شکل انجام می‌دهد.

تا بخش انتهایی بازی تصور میکنید که به یک بازی فانتزی دیگر طرف هستید، اما بخش پایانی سورپرایزتان میکند.

تأثیر بازی بر ذهن

پس از تجربه‌ی هلبلید و تماشای مستند ساخت آن، با وجود سال‌ها تجربه‌ی بازی، دیدگاهم تغییر کرد.

آیا می‌توان از بازی‌ها برای آموزش، ایجاد همدلی و حتی درمان استفاده کرد؟ پاسخ مثبت است. سبکی به نام «بازی‌های جدی» یا «بازی برای تغییر» وجود دارد که چنین هدفی را دنبال می‌کند.

فرآیند ساخت هلبلید

شرکت نینجا تئوری در طول ساخت این بازی، از متخصصان روانشناسی کمک گرفت تا بازیکن بتواند احساسات یک فرد مبتلا به روانپریشی را تجربه کند. آن‌ها تم سلتیک را انتخاب کردند و از یک دستگاه ضبط صدای سه‌بعدی برای شبیه‌سازی صداهای درونی سنوئا استفاده کردند. دو گوینده در دو سمت این دستگاه قرار گرفتند و هر یک صدایی را در گوش چپ و راست پخش کردند. نتیجه‌ی این کار، تجربه‌ای کاملاً واقع‌گرایانه از شنیدن صداهای ذهنی شد.

این دو خانم صداپیشه با کمک این دستگاه به بهترین شکل نجواهای ذهنی سنوئا را برای شما تداعی میکنند.

بازی برای درمان؟

بازی‌ها حتی در حالت سرگرمی نیز فوایدی دارند. برای مثال، تحقیقات دانشگاه ژنو نشان داده که بازیکنان شوتر اول‌شخص، رانندگان بهتری می‌شوند. اما فراتر از این، برخی بازی‌ها برای درمان طراحی شده‌اند.

بازی Endeavor، اولین بازی تأییدشده توسط سازمان غذا و داروی آمریکا، تأثیر مثبتی بر افراد مبتلا به ADHD دارد. اما کاربردهای درمانی بازی‌ها گسترده‌تر از این است. از کاهش افسردگی و جلوگیری از خودکشی گرفته تا کمک به مبتلایان به وسواس فکری. برخی بازی‌ها به آموزش کودکان درباره‌ی خطرات احتمالی و مقابله با کودک‌آزاری کمک می‌کنند. بازی‌هایی مانند That Dragon, Cancer شرایط خانواده‌ای را نشان می‌دهند که با سرطان دست‌وپنجه نرم می‌کنند. همچنین، برخی بازی‌ها به درک بهتر بیماران مبتلا به زوال عقل کمک می‌کنند. تاریخ و رویدادهای مهم نیز می‌توانند از طریق بازی‌های تعاملی به شیوه‌ای جذاب‌تر آموزش داده شوند.

کودکی در حال تجربه‌ی EndeavorRx، اولین بازی ویدیویی تأیید شده توسط سازمان غذا و داروی آمریکا برای درمان ADHD است. این بازی با طراحی علمی خود، به بهبود تمرکز و توجه کودکان کمک می‌کند. از طریق چالش‌های متنوع و محیط‌های جذاب، مغز کودک را به تمرین و تقویت عملکردهای شناختی وادار می‌کند. استفاده از بازی‌های دیجیتال در درمان مشکلات ذهنی نشان‌دهنده‌ی پتانسیل عظیم فناوری در پزشکی مدرن است. آینده‌ی درمان‌های دیجیتال، ترکیبی از سرگرمی و علم خواهد بود

«بازی‌ها فقط برای جوانان هستند»

برخی تصور می‌کنند بازی‌ها مختص نسل جوان هستند. اما تحقیقات منتشرشده در مجله نیچر نشان می‌دهد که بازی‌های ویدیویی می‌توانند زندگی سالمندان را نیز بهبود ببخشند. مطالعه‌ای روی ۱۰۸ تحقیق با بیش از ۱۵,۹۰۰ شرکت‌کننده ثابت کرده که این بازی‌ها حافظه را تقویت، تمرکز را افزایش، تعادل را بهبود و احساس تنهایی را کاهش می‌دهند. بازی‌هایی مانند Wii Fit و Kinect Sports سالمندان را به فعالیت فیزیکی تشویق می‌کنند. بازی‌های فکری مانند Memory Matters نیز به تقویت حافظه و کمک به بیماران مبتلا به زوال عقل می‌پردازند.

بازی‌های بین‌نسلی که سالمندان را با نوه‌هایشان همراه می‌کنند، انزوا را کاهش داده و شادی را افزایش می‌دهند. آینده‌ی این حوزه به سمت تعاملات بین‌نسلی و بازی‌های واقعیت مجازی پیش می‌رود که می‌تواند دنیای سالمندان را جذاب‌تر کند.

یک سالمند در حال بازی با یک **بازی جدی** که برای تقویت حافظه، افزایش تمرکز و حفظ چابکی ذهنی طراحی شده است. تحقیقات نشان می‌دهند که این نوع بازی‌ها می‌توانند احساس تنهایی را کاهش دهند، تعادل حرکتی را بهبود ببخشند و حتی روند زوال شناختی را کند کنند. با ترکیب سرگرمی و تمرین‌های ذهنی، بازی‌های دیجیتال به ابزاری ارزشمند برای بهبود سلامت روان سالمندان تبدیل شده‌اند. آینده‌ی فناوری بازی‌های جدی می‌تواند زندگی سالمندان را فعال‌تر و پویاتر کند.

واقعیت مجازی و واقعیت افزوده

بازی‌های واقعیت مجازی فراتر از یک سرگرمی ساده هستند. تحقیقات نشان داده‌اند که این فناوری می‌تواند زندگی بسیاری از افراد را تغییر دهد:

بیماران مبتلا به درد مزمن هنگام ورود به دنیای مجازی، دردشان را کمتر احساس می‌کنند (PLOS ONE).
واقعیت مجازی، فرآیند توان‌بخشی بیماران سکته مغزی را جذاب‌تر و مؤثرتر کرده است (PMC).
درمان فوبیا و اضطراب با استفاده از مواجهه‌ی تدریجی در محیطی امن و کنترل‌شده امکان‌پذیر شده است (Frontiers in Psychology).
کهنه‌سربازان مبتلا به PTSD می‌توانند با استفاده از واقعیت مجازی خاطرات تلخ خود را پردازش کنند (Oxford Academic).
دانشجویان پزشکی بدون هیچ خطری می‌توانند عمل‌های جراحی را در واقعیت مجازی تمرین کنند (JMIR).
این فناوری حتی در درمان آلزایمر و زوال عقل نیز تأثیر مثبتی داشته است (aixr).
سالمندانی که تحرک کمتری دارند، می‌توانند از VR برای ورزش، سفر و تعامل با دوستان خود استفاده کنند (PMC).
برخی تحقیقات نشان داده‌اند که واقعیت مجازی می‌تواند استرس و اضطراب را کاهش دهد (Springer).

یک بیمار در حال استفاده از واقعیت مجازی (VR) در طول یک عمل جراحی. تحقیقات نشان داده‌اند که فناوری VR می‌تواند به کاهش درد و استرس بیماران بدون نیاز به داروهای اضافی کمک کند. این روش به بیماران امکان می‌دهد تا در یک محیط آرام و کنترل‌شده غوطه‌ور شوند و تجربه‌ای کم‌تنش‌تر از فرآیندهای درمانی داشته باشند. واقعیت مجازی در پزشکی مدرن، نقش مهمی در بهبود کیفیت مراقبت‌های درمانی و افزایش راحتی بیماران ایفا می‌کند.

پتانسیل بی‌پایان

همان‌طور که دیدید، بازی‌ها و به‌ویژه بازی‌های جدی با بهره‌گیری از تکنولوژی‌هایی مانند VR و AR، می‌توانند تأثیر شگرفی بر درمان و آموزش داشته باشند. اما چرا این مقاله با هلبلید آغاز شد؟

مشکل اصلی بازی‌های جدی این است که معمولاً سرگرم‌کننده نیستند. اما هلبلید به‌طرز هوشمندانه‌ای سرگرمی را با یک بازی جدی ترکیب کرد و تجربه‌ای ماندگار به بازیکنان ارائه داد. شاید زمان آن رسیده باشد که بازی‌ها تنها برای تفریح نباشند و اهداف جدی‌تری را دنبال کنند.

اگر این موضوعات برای شما جذاب هستند، نظرات خود را با ما به اشتراک بگذارید. دوست دارید درباره‌ی چه نوع بازی‌هایی بیشتر بدانید؟ مثلاً بازی‌های مخصوص وسواس فکری، افسردگی یا سایر مشکلات ذهنی؟

علی سلیمانی

پست‌های بیشتر از این نویسنده

پست های مرتبط

داستان بوگاتی: بخش اول

اتوره بوگاتی، مهندسی نابغه، در سال ۱۹۰۹ برند بوگاتی را در فرانسه تأسیس کرد و با طراحی خودروهای فوق‌العاده، صنعت را متحول ساخت. او با دیدگاهی پیشرو، ماشین‌هایی سبک اما قدرتمند تولید کرد که در مسابقات درخشیدند. اما پس از موفقیت‌های چشمگیر، او مجبور به واگذاری شرکت شد و آینده بوگاتی نامعلوم ماند. سال‌ها بعد، این برند از خاکستر برخاست و به یکی از برترین سازندگان هایپرکارهای لوکس تبدیل شد.

جهش کوانتومی

رایانش کوانتومی گامی انقلابی فراتر از کامپیوترهای کلاسیک است. برخلاف سیستم‌های سنتی که بر بیت‌های دودویی متکی هستند، کامپیوترهای کوانتومی از کیوبیت‌ها استفاده می‌کنند که با بهره‌گیری از پدیده‌هایی مانند برهم‌نهی و درهم‌تنیدگی، قدرت محاسباتی بی‌سابقه‌ای را ارائه می‌دهند.

این فناوری در حوزه‌هایی مانند هوش مصنوعی، رمزنگاری، کشف دارو و علم مواد تحول‌آفرین است. با وجود چالش‌هایی همچون هزینه‌های بالا و شکنندگی کیوبیت‌ها، آینده رایانش کوانتومی نوید راهکارهای جدیدی برای ارتباطات امن، بهینه‌سازی جهانی و انرژی‌های تجدیدپذیر را می‌دهد. رایانش کوانتومی مرزهای فناوری را امروز متحول می‌کند.

آپولو: زاده آتش‌ های جنگ سرد

هدف از برنامهٔ آپولو تنها فتح ماه نبود، بلکه پرده‌برداری از رازهایی بود که نگرش ما به کیهان را برای همیشه تغییر داد. از سنگ‌هایی که داستان مشترک زمین و ماه را آشکار کردند تا عکسی که مفهوم تازه‌ای از مسئولیت بشر نسبت به سیاره‌اش خلق کرد، این مأموریت داستانی از شگفتی و کشف‌های بی‌پایان است.